به سایت آموزشی هوش آبی خوش آمدید
  • اينستاگرام

تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper

تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper چيست و اگر با آن آشنا باشيم چه كمكي به ما خواهد شد .

تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper براي هر كسي در زندگي مواقعي پيش آمده كه با يك مسئله اي روبرو شده و از مواجه باآن بدليل پيدا نكردن راه حل اجتناب كرده .

اين مسئله در تمام كسب و كارها و سازمانها وجود دارد و معمولا افراد و مديران كسب وكارها با توجه به تجربيات و شواهد خود اقدام به حل مسئله خود مي نمايند .

اما آموزشهايي در دنيا براي حل مسايل انسانها به صورت آكادميك طراحي شده كه به آنها در حل مسايلشان بسيار كمك مي كند .

يكي از اين آموزشها تفكر خلاق و تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper است .

تفكر خلاق راهي است براي رسيدن به ايده هاي نو و ايجاد راه حل هاي تازه ، كه به موفقيت كسب و كارهايي كه براي آموزش خود سرمايه گذاري كرده اند مي انجامد .

يكي از مهمترين تكنيكهاي كاربردي كه در تفكر خلاق ، مورد استفاده قرار  مي گيرد ، تكنيك اسكمپر است .

در تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper پرسشهاي متفاوتي از خودمان مي پرسيم ، مسئله را از زواياي متعدد بررسي مي كنيم و در نهايت ايده هاي جديدي را بدست مي آوريم .

در اين مقاله‌  به شرح تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper  و پرسش‌هایي كه قرار است از خودمان بپرسيم مي پردازيم.

تفكر خلاق و حل مسئله ، اجزاي اصلي تبديل ايده هاي خلاقانه  به نوآوري و شكستن موانع ذهني بر سر راه خلاقيت هستند.

مطلب مرتبط : طوفان ذهنی

باوجود اينكه تكنيكهاي زيادي براي تفكر خلاق و حل مسئله وجود دارد .

مثل طوفان ذهني ، شش كلاه تفكر ، تفكر هورسون و بازي جدي لگو(Lego Serious Play)، اما تكنيك اسكمپر يكي از ساده ترين و موثرترين روش هاي حل مسئله به شمار مي رود.

تعريف تكنيك خلاقيت اسكمپر

براين اساس است كه هر چيز جديدي در واقع نمونه اصلاح شده از چيزهاي قديمي موجوددر اطراف ماست ، در واقع هيچ چيز جديدي وجود ندارد .

فقط چيزهاي بسيار قديمي وجود دارد كه ما هنوز آنها را نشناخته ايم .

تكنيك اسكمپر اولين بار توسط باب ايرلي (bob ebrele)مطرح شد .

حروف كلمه اسكمپر(SCAMPER) اول نام هفت تكنيك مي باشد كه عبارتند از (Substitute): جايگزين كردن،

(Cumbine)تركيب كردن ، (Adapt)سازگار كردن،(Put to another use)تغيير دادن، (Modify ) به كار گيري در كاربردهاي ديگر،(Eliminate)حذف كردن و (Reverse) معكوس كردن

تمام پرسشهايي كه در طول جلسه تكنيك خلاقيت اسكمپر مطرح مي شود با استفاده از اين كليد واژه هاست .

تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper

 

نحوه عملكرد تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper چگونه است ؟

با انجام تكنيك اسكمپر به 7 رويكرد متفاوت فكري مي رسيم كه ايده ها و راه حل هاي نوآورانه اي در اختيار ما قرار مي دهد .

۷ تکنیک اسکمپر، شامل موارد زیر است:

 

جایگزین کردن

تمركز تكنيك جايگزيني در بخشهايي از محصول يا خدمات يا راه حل تمركز دارد كه مي توان آن را با ديگري جايگزين نمود.

شركت كنندگان در طول اجراي اين قسمت تمركزشان بروي جايگزيني بخشي از فرآيند با بخش ديگر آن است.

و پرسش ها معمولا به اين شكل است .

 

چه بخشي از فرایند را می‌توان جایگزین کرد بدون آنکه بر کل پروژه تأثیر بگذارد؟

چه کسی یا چه چیزی را می‌توانيم جایگزین کنيم بدون آنکه بر فرایند تأثیر بگذارد ؟

چه بخشي از فرایند را می‌توان با گزینه‌های بهتری جایگزین کرد؟

آیا می‌توانيم مكان یا زمان پروژه را جایگزین کنيم؟

اگر بخشی از پروژه را با بخش دیگری جایگزین کنیم، چه اتفاقي خواهد داد؟

این محصول را در چه جای دیگری هم می‌توان فروخت؟

 

ترکیب کردن

 

هدف ما در تکنیک ترکیب کردن، بررسي  امکان ادغامِ دو ایده است ، دو مرحله فرایند یا دو محصول ، در یک خروجیِ اثر بخش تر است.

. برای نمونه، ترکیب کردن فناوری تلفن و دوربین دیجیتال، موجب تولید یک محصول انقلابی جدید در صنعت ارتباطاتِ راه دور شد

. در بحث تکنیک ترکیب کردن، می‌توانیم پرسش‌های زیر را مطرح کنیم:

آیا می‌توانیم دو مرحله از فرایند را با هم  تركيب کنیم؟

آیا می‌توانیم دو فرایند را به طور همزمان به‌کار ببريم؟

آیا می‌توانیم دو یا چند جزء را با یکدیگر ترکیب کنیم؟

آیا كسب و كار و يا سازمان  ما می‌تواند منابع خود را با شریک دیگری در بازار ترکیب کند؟

سازگار کردن

سازگار کردن، بحث اصلاح کردن یا بهبود دادنِ محصولات یا خدمات، برای دستیابی به خروجی بهتری است

. و اين اصلاح كردن از ایجادِ تغییرات کوچک تا تغییراتی اساسی در کل پروژه، متفاوت است.

پرسش‌های زیر را در جلسه‌ی طوفان فکریِ تکنیک سازگار کردن می‌توانیم مطرح کنیم:

چه کار دیگری را می‌توانيم در این زمينه خاص انجام دهيم؟

چه چیزهایی را باید تغییر دهیم تا به نتایج بهتری برسیم؟

چگونه می‌توان محصول موجود را اصلاح کرد؟

چگونه می‌توانیم فرایند موجود را بهبود ببخشيم؟

چگونه می‌توانیم این فرایند را انعطاف‌پذیرتر کنیم؟

تغییر دادن، کوچک یا بزرگ کردن فرایند

 

تکنیک تغییر دادن، به تغییر فرایند به نحوي اشاره دارد که قابلیت‌های نوآورانه‌ بیشتری را فراهم کند یا مشکلات موجود را حل ‌کند. این تغییر، چیزی بیش از اصلاحِ به تنهايي است

چون بر کل فرایند تمرکز دارد. برای مثال، در این تکنیک می‌توان کاهشِ مراحل پروژه یا تغییر نگرش ما در مورد چگونگیِ نگاه به مشکلات را هدف قرار داد.

پرسش‌های مطرح شده این تكنيك عبارتند از:

چگونه می‌توانیم محصول موجود را اصلاح کنیم؟

چطوربا تغییر فرایند می‌توان موجب بهبود نتایج شد؟

اگر بازار متفاوت بود، این فرایند چه شکلی داشت؟

اگر محصول، دو برابرِ اندازه‌ فعلی باشد، چه خواهد شد؟

آیا می‌توانیم فرایند را طوری تغییر دهیم که کارایی بیشتری داشته باشد؟

به‌کارگیری برای کاربردهای دیگر

مهمترين گام در اين تكنيك چگونگي استفاده از يك محصول يا فرآيند براي هدف ديگر مي باشد .

برای نمونه، می‌توانیم از این تکنیک برای فهمیدن این مسئله استفاده کنیم که چگونه می‌توان از محصول موجود، برای بخش دیگرِ بازار  یا نوع کاربر دیگری استفاده کرد. پرسش‌های مطرح شده در این تکنیک، شامل موارد زیر است:

چه بخشهايي دیگر شرکت، می‌توانند از این محصول استفاده کنند؟

این محصول در صورتِ استفاده در جای دیگر، چه مزایایی خواهد داشت؟

اگر بخش دیگری از بازار را برای محصول فعلی هدف قرار دهیم، چه اتفاقي خواهد داد؟

آیا می‌توانیم مرحله‌ خاصی را به فرایند اضافه کنیم تا جایگزین مرحله‌ی دیگری شود؟

چه راه‌های دیگری برای استفاده از این محصول وجود دارد؟

حذف کردن یا شرح دادن

هدف از این تکنیک، شناسایی بخش‌هایی از فرایند است که می‌توان برای بهبود فرایند، آنها را حذف نمود. این تکنیک، به بررسی بخش‌های غیرضروریِ پروژه نیز کمک می‌کند.

پرسش‌های مرتبط با این قسمت، عبارتند از:

اگر این بخش را حذف کنیم، چه اتفاقي خواهد افتاد؟

آیا به این بخش خاص، نیاز داریم؟

اگر مجبور باشیم با نیمی از منابع کار کنیم، چه خواهیم کرد؟

در برخی مواقع، منابع یا مراحل غیر ضروریِ موجود باعث كاهش دستيابي به نوآوري و خلاقيت در پروژه خواهد شد  حذف کردن این منابع، موجب افزایش توانایی برای رسیدن به نوآوری شده و موجبِ تخصیصِ منابع بیشتری برای خلاقیت در درون سازمان می‌شود.

معکوس کردن

 

تکنیک معکوس کردن ، بررسی پتانسیل ابتکاری در زمانِ تغییر ترتیب مراحلِ فرایند در خط تولید است. معکوس کردن فرایند یا بخشی از آن، می‌تواند به حل مشکلات یا تولید خروجی خلاقانه‌تر کمک کند. پرسش‌های مطرح شده در این بخش، عبارتند از:

چگونه می‌توانیم برای دستیابی به خروجی بهتر، ترتیب وضعیت موجود را تغییر دهیم؟

اگر فرایند را معکوس کنیم، چه رخ خواهد داد؟

آیا می‌توانیم عناصر را با هم عوض کنیم؟

اگر ترتیب وضعیت موجود را وارونه کنیم، چه رخ خواهد داد؟

نتیجه‌گیری

تکنیک خلاقیت اسکمپر scamper ، یکی از آسانترين و کوتاه‌ترین روش‌ها برای رسیدن به تفکر خلاق و حل مسئله است

که در آن از چند تکنیک‌ یا انواع پرسش‌ها استفاده می‌شود که عبارتند از: جایگزین کردن، ترکیب کردن، سازگار کردن، تغییر دادن، به‌کارگیری برای کاربردهای دیگر، حذف کردن و معکوس کردن. با استفاده از این تکنیک‌ها می‌توان از ۷ دیدگاه متفاوت، به کاوش در مشکلات پرداخت. این تکنیکِ کل‌نگر کمک می‌کند تا بهترین تصمیمی را بگیریم که منجربه نوآوری و خلاقیت می‌شود

 

درباره نویسنده

من مهدي معزز هستم ، سخنران و نويسنده و مدرس مهارتهاي ضروري موفقيت در كار و زندگي

مطالب مرتبط

3 نظر

  1. پرورش آموز

    سلام و تشکر از نوشته‌ی خوبتان
    از این روش تاکنون استفاده نکرده‌ام.
    راستش با این روش آشنا هم نبودم.
    البته در بهینه نمودن مدل‌ها از الگوریتم تکامل (کروزومی) استفاده میشود که به این روش شباهت دارد ولی
    زمینه این دو باهم کاملا متفاوت است.

    باز هم ممنون

    پاسخ
    1. مهدی معزز

      با سلا م و احترام به شما دوست خوبم
      تکنیک scamper در اغلب موارد پاسخگوی نیاز شما خواهد بود . باتشکر

      پاسخ
  2. ‍پینگ بک: Milana Travis

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

5 ثانيه تا دريافت كد تخفيف 70 درصدي محصولات
هديه ما به دوستاني كه براي اولين بار از سايت بازديد مي نمايند
ثبت نام و دریافت کد
ARE YOU READY? GET IT NOW!
Increase more than 500% of Email Subscribers!
Your Information will never be shared with any third party.
.
.
فقط 5 ثانيه تا دانلود تخفيف 90 هزار توماني سايت فاصله داريد
هديه ويژه ما به عزيزاني كه براي اولين بار همراهشان هستيم